Cyberpunk 2077: Bez przypadku – recenzja książki

31 paź 2023

Jeśli miałbym napisać, że nie zawiodłem się na książce Rafała Kosika, to byłoby niewątpliwie kłamstwo. Ale nie jest źle. Możliwe, że moje oczekiwania względem publikacji osadzonej w gatunku cyberpunka, nieco odbiegają od tego, co autor (bądź redakcja) chciał wykreować. Nie ukrywam, że sięgnąłem po tytuł ze względu na powiązanie go z „Cyberpunkiem 2077” wydanym przez CD Projekt Red. Jakkolwiek zarzucałem grze parę rzeczy, co możecie, chociażby przeczytać w mojej ostatniej recenzji dodatku „Phantom Liberty”, to i tak podtrzymuję swój zachwyt nad sposobem odtworzenia w niej fikcyjnego świata przyszłości.

Najpierw wskażę, co właściwie mi się w książce podobało. Niewątpliwie było to umiejętne zbudowanie świata. Zaprezentowana rzeczywistość zawierała w sobie pełną logiczność i głębię. Należy pamiętać, że akcję umieszczono w istniejącym już uniwersum, więc Kosik nie miał takiej swobody kreowania, ale wyszedł z tego bez błędu. Bądź co bądź nie doświadczymy soczystych opisów, to są one na tyle zgrabnie poprowadzone, że wystarczają, aby czytelnik z łatwością poczuł brudne i niebezpieczne ulice Night City lub emocje towarzyszące wpinaniu się do systemów sieci władz miasta.

Język jest zresztą mocną stroną tytułu. Autor nie sili się na trudne słownictwo czy rozbudowane zdania. Czyta się to sprawnie, bez zatrzymywania ze względu na jakieś niezrozumiałe fragmenty. Niemniej czytelnik może być momentami skonfundowany, ponieważ w całej historii otrzymujemy słownictwo wyjęte bezpośrednio z uniwersum, jak np. „ripperdoc”, „LOD”, „netrunner”, „braindans”. Wzorem Williama Gibsona tekst został przyozdobiony w podobne neologizmy, czasami bez większego wyjaśnienia. Chociaż sam Kosik stwierdził, że jest to powieść dla zupełnych laików cyberpunka, to nie do końca bym się zgodził. Mnie, jako graczowi Cyberpunka, zrozumienie hermetycznego języka nie sprawiło problemu. Aczkolwiek nie każdemu podobny zabieg może się spodobać.

Widać w tym przypadku odrobioną przez Kosika lekcję znajomości uniwersum „Cyberpunka”. Bohaterowie obcują z typowymi dla tego świata elementami, jak np. wszechobecne reklamy, uprzywilejowani korposi (pracownicy korporacji), skrajnie skorumpowana policja. Nie poruszają się oni również przez nieokreślone przestrzenie, a konkretne dzielnice Night City. Część akcji ma nawet miejsce w niesławnym klubie Totentanz, gdzie rezydują członkowie gangu Maelstrom. Przekrój społeczny to też jedna z części składowych tożsamych m.in. z tym, co zobaczyliśmy w grze. Są korposi, są różne gangi, prywatne firmy ochroniarskie, szemrani ripperdocy itd.

Jak natomiast powyższe zalety zostały po części przykryte przez wady powieści? W moim odczuciu najmniej przyjemnym elementem książki stanowi jej chaotyczność. Kosik chcąc prawdopodobnie nadać dynamiczności fabule, całość spisał z podziałem na krótkie podrozdziały, w których opisano sytuacje mające miejsce w tym samym czasie, bądź w oddziałujące na siebie. W praktyce jeden rozdział potrafi być poszatkowany na ileś kilkustronicowych (czasami nawet jedno bądź półstronicowych) fragmentów. Bardziej, aniżeli dynamiki akcji odczuwałem tutaj pewne zmęczenie ciągłymi skokami i nie do końca wyjaśnionymi scenami.

Mam też pewien żal do tego, że cała fabuła w pewnym momencie przeradza się w zwykłą powieść sensacyjną. Są co prawda wątki, które budują mroczną atmosferę bezwzględnej metropolii, ale finalnie wszystko sprowadza się do szablonowych postaci, które postępują w schematyczny sposób. Większość głównych bohaterów nie wzbudza zainteresowania. Są to figury bez charakteru. Kiedy poznajemy ich przeszłość, nie zostajemy zaskoczeni niczym ciekawym.

Światełkiem był wątek młodego netrunnera, który fantazjował o przebiciu Blackwalla i cyfrowym transferze świadomości. Odniosłem jednak wrażenie, że nie został on wystarczająco wyeksploatowany, a autor rozwinął go po stworzeniu zarysu głównej fabuły. I jakkolwiek wewnętrzne rozterki bohaterów nie pociągały, to na plus jest umieszczenie motywu sztucznej projekcji wspomnień, jak w kultowej mandze „Ghost in the Shell”.

Chociaż książka mnie nie porwała, to czytało mi się ją dość płynnie. Doceniam na pewno pracę, jaką Rafał Kosik włożył w swoje dzieło i rozwój lore Cyberpunka, które bardzo lubię. Pomimo tego „Bez Przypadku” pozostaje na poziomie przeciętnym, tym bardziej w swoim gatunku. Myślę, że ktoś z zewnątrz mógłby uznać książkę za niezrozumiałą, dla fana natomiast może być miłą rozrywką.

Najnowsze

Cena pokoju. Donbas za NATO, wycofanie wojsk z Polski i Finlandia poza Sojuszem?

Cena pokoju. Donbas za NATO, wycofanie wojsk z Polski i Finlandia poza Sojuszem?

Negocjacje pokojowe dotyczą nie tylko przyszłości Ukrainy, lecz całego europejskiego systemu bezpieczeństwa. Rosja żąda ograniczenia obecności NATO na wschodniej flance, utrzymania Ukrainy poza Sojuszem i możliwych ustępstw innych państw. USA rozważają członkostwo Ukrainy w NATO w zamian za wycofanie z Donbasu. Polska powinna aktywnie bronić swoich interesów.

Cukrzyca nie kończy się po 26. urodzinach. Polska dopiero teraz naprawia wieloletnią niesprawiedliwość.

Cukrzyca nie kończy się po 26. urodzinach. Polska dopiero teraz naprawia wieloletnią niesprawiedliwość.

W Polsce na cukrzycę choruje ponad trzy miliony osób, a pięć milionów może mieć stan przedcukrzycowy. Tekst wskazuje na nierówności w dostępie do terapii, zwłaszcza ograniczenie refundacji pomp insulinowych do 26. roku życia. Zapowiadane zniesienie limitu od 2027 roku jest krokiem naprzód, lecz potrzebne są także właściwa diagnostyka, wsparcie psychologiczne i powszechna dostępność leczenia.

Ameryka uziemiona. Tysiące odwołanych lotów i pytania o bezpieczeństwo infrastruktury

Ameryka uziemiona. Tysiące odwołanych lotów i pytania o bezpieczeństwo infrastruktury

Awaria przestarzałych systemów telekomunikacyjnych FAA doprowadziła 13 listopada 2026 roku do czterogodzinnego wstrzymania startów w USA i niemal 10 tysięcy odwołanych lotów. Incydent ujawnił wieloletnie zaniedbania modernizacyjne, mimo wcześniejszych ostrzeżeń GAO. Nie potwierdzono związku z awarią Microsoftu ani cyberataku, jednak wydarzenia podkreślają strategiczne znaczenie odpornej infrastruktury cyfrowej.

Samorząd to nie prywatny folwark. 1506 włodarzy może odejść, a dwukadencyjność rozpala polityczny spór

Samorząd to nie prywatny folwark. 1506 włodarzy może odejść, a dwukadencyjność rozpala polityczny spór

Ponad 1500 samorządowców może stracić możliwość ubiegania się o reelekcję w 2029 roku. Zwolennicy zniesienia limitu przekonują, że władzę powinni rozstrzygać wyborcy, lecz problem sięga głębiej: wieloletnie rządy mogą zamieniać gminy w lokalne układy, gdzie lojalność wypiera kompetencje, a urząd zaczyna przypominać prywatne dziedzictwo. Obywatele częściej popierają ograniczenia niż ich likwidację. Rozsądnym kompromisem mogłyby być trzy kadencje, czyli piętnaście lat. Sama rotacja jednak nie wystarczy bez jawności, niezależnych mediów i realnej kontroli. Samorząd potrzebuje ciągłości, ale nie dożywotnich gospodarzy.

Dzieci oglądają przemoc, patostreamerzy trafiają do Sejmu. Nawrocki wetuje ustawę o ochronie w internecie

Dzieci oglądają przemoc, patostreamerzy trafiają do Sejmu. Nawrocki wetuje ustawę o ochronie w internecie

Polskie dzieci spędzają w internecie niemal pięć godzin dziennie, często stykając się z patostreamingiem, cyberprzemocą i treściami seksualnymi. Autor wskazuje na nieskuteczną ochronę platform, polityczne sprzeczności oraz potrzebę wsparcia szkół i rodziców. Krytykuje prezydenckie weto ustawy cyfrowej, podkreślając konieczność połączenia ochrony dzieci z wolnością słowa.

Wysłannik pokoju. Europa walczy o miejsce przy stole, przy którym rozstrzyga się jej przyszłość

Wysłannik pokoju. Europa walczy o miejsce przy stole, przy którym rozstrzyga się jej przyszłość

Rozmowy USA z Rosją i Ukrainą uwidaczniają brak wspólnego stanowiska Europy wobec wojny. Państwa UE spierają się o wybór wysłannika, podczas gdy Polska domaga się udziału w negocjacjach i ochrony interesów wschodniej flanki. Trwały pokój powinien gwarantować suwerenność Ukrainy, bezpieczeństwo regionu oraz odrzucać politykę stref wpływów.

Sprawdź również

Putin chce Polski słabej i podzielonej. Kreml wykorzystuje polską wojnę polityczną, by wypchnąć NATO z naszego kraju

Putin chce Polski słabej i podzielonej. Kreml wykorzystuje polską wojnę polityczną, by wypchnąć NATO z naszego kraju

Rosja nie ukrywa już swoich zamiarów wobec Polski. Podczas negocjacji w Abu Zabi Kreml ponownie zażądał ograniczenia obecności wojsk NATO w państwach, które przystąpiły do Sojuszu po 1997 roku. Na tej liście znajduje się Polska. Jednocześnie rosyjska propaganda...