Okrągły Stół opuszcza Pałac Prezydencki. Spór o symbol, który zbudował III RP

18 gru 2025

Prezydent Karol Nawrocki zdecydował o usunięciu historycznego symbolu rozmów z 1989 roku i przekazaniu go do Muzeum Historii Polski. Podczas wystąpienia 18 grudnia ogłosił, że Okrągły Stół nie powinien już zajmować miejsca w najważniejszym gmachu państwa. — „Dziś wolną, suwerenną Polskę stać na więcej niż idealizowanie Okrągłego Stołu. Nie można o nim zapomnieć, ale nie można też oddawać mu hołdu w Pałacu Prezydenckim” — mówił prezydent, kończąc wystąpienie deklaracją: „Dziś w Polsce skończył się postkomunizm”.

Na te słowa mocno zareagował marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty. — „Ja się Okrągłego Stołu nie wstydzę. To symbol porozumienia, kompromisu i współpracy ponad podziałami. W oparciu o jego decyzje została zbudowana Polska po transformacji: stabilna, demokratyczna, w Unii Europejskiej i NATO, z nową konstytucją” — podkreślił lider Lewicy, zapowiadając, że jeśli prezydent nie chce tego symbolu, Sejm może go przejąć jako znak dialogu i odpowiedzialności za państwo.

Okrągły Stół: decyzja prezydenta

W swoim wystąpieniu Karol Nawrocki przedstawił Okrągły Stół jako wydarzenie głęboko ambiwalentne. Mówił o ludziach, którzy — jego zdaniem — traktowali negocjacje jako sposób na przeniesienie wpływów politycznych, partyjnych i finansowych systemu komunistycznego do nowej Polski. Krytykował także część elit III RP za symboliczne wybaczenie zbrodni systemu komunistycznego i utrwalanie jego dziedzictwa.

Prezydent przekonywał, że młode pokolenia Polaków nie muszą już funkcjonować w logice kompromisów z przeszłością. — „Nie chcemy i nie potrzebujemy w Polsce XXI wieku dyktatorów, komunistów ani postkomunistów. Nie możemy infekować kolejnych pokoleń przaśnością systemu, który mordował Polaków” — mówił.

Jednocześnie zapowiedział, że Okrągły Stół pozostanie przedmiotem debat naukowych i historycznych, ale jego miejsce — w jego ocenie — jest w muzeum, a nie w Pałacu Prezydenckim, który powinien opowiadać o przyszłości państwa.

Czarzasty: bez Okrągłego Stołu nie byłoby demokracji

Dla Włodzimierza Czarzastego taka narracja oznacza symboliczne zerwanie z fundamentami III RP. Marszałek Sejmu zwrócił uwagę, że bez decyzji, jakie przyniósł Okrągły Stół, nie doszłoby do pokojowej transformacji ustrojowej, zachowania ciągłości państwa ani budowy demokratycznych instytucji po 1989 roku.

— „Gdyby nie Okrągły Stół, nie byłoby wolnych wyborów, nie byłoby prezydentów Kaczyńskiego, Dudy ani pana Nawrockiego. Po prostu by was nie było” — mówił Czarzasty.

Lider Lewicy ostrzegł, że odrzucenie symboliki Okrągłego Stołu oznacza także zerwanie z językiem dialogu i porozumienia. To właśnie on — mimo ograniczeń transformacji — pozwolił Polsce uniknąć przemocy i chaosu znanych z innych regionów Europy Wschodniej.

Okrągły Stół: kompromis epoki przełomu

Okrągły Stół nie był ani czystym zwycięstwem, ani zdradą. Był produktem schyłkowego systemu autorytarnego oraz twardych realiów geopolitycznych końca zimnej wojny. W 1989 roku Polska nie była państwem w pełni suwerennym, a przestrzeń manewru elit była ograniczona przez układ sił międzynarodowych i obecność ZSRR.

Porozumienie umożliwiło wolne wybory, pluralizm polityczny i odbudowę instytucji państwowych. To na tej podstawie Polska weszła do Unii Europejskiej i NATO oraz uchwaliła nową konstytucję. Jednocześnie transformacja pozostawiła nierówności społeczne i poczucie niesprawiedliwości, które przez lata były marginalizowane.

Dla Lewicy Okrągły Stół pozostaje nie fetyszem, lecz lekcją odpowiedzialności za państwo. Demokracja nie rodzi się z gestów siły, lecz z rozmowy, kompromisu i myślenia o wspólnocie.


Zachęcamy do zapoznania się z kolejnymi materiałami w kategorii Polska

Najnowsze

Cena pokoju. Donbas za NATO, wycofanie wojsk z Polski i Finlandia poza Sojuszem?

Cena pokoju. Donbas za NATO, wycofanie wojsk z Polski i Finlandia poza Sojuszem?

Negocjacje pokojowe dotyczą nie tylko przyszłości Ukrainy, lecz całego europejskiego systemu bezpieczeństwa. Rosja żąda ograniczenia obecności NATO na wschodniej flance, utrzymania Ukrainy poza Sojuszem i możliwych ustępstw innych państw. USA rozważają członkostwo Ukrainy w NATO w zamian za wycofanie z Donbasu. Polska powinna aktywnie bronić swoich interesów.

Cukrzyca nie kończy się po 26. urodzinach. Polska dopiero teraz naprawia wieloletnią niesprawiedliwość.

Cukrzyca nie kończy się po 26. urodzinach. Polska dopiero teraz naprawia wieloletnią niesprawiedliwość.

W Polsce na cukrzycę choruje ponad trzy miliony osób, a pięć milionów może mieć stan przedcukrzycowy. Tekst wskazuje na nierówności w dostępie do terapii, zwłaszcza ograniczenie refundacji pomp insulinowych do 26. roku życia. Zapowiadane zniesienie limitu od 2027 roku jest krokiem naprzód, lecz potrzebne są także właściwa diagnostyka, wsparcie psychologiczne i powszechna dostępność leczenia.

Ameryka uziemiona. Tysiące odwołanych lotów i pytania o bezpieczeństwo infrastruktury

Ameryka uziemiona. Tysiące odwołanych lotów i pytania o bezpieczeństwo infrastruktury

Awaria przestarzałych systemów telekomunikacyjnych FAA doprowadziła 13 listopada 2026 roku do czterogodzinnego wstrzymania startów w USA i niemal 10 tysięcy odwołanych lotów. Incydent ujawnił wieloletnie zaniedbania modernizacyjne, mimo wcześniejszych ostrzeżeń GAO. Nie potwierdzono związku z awarią Microsoftu ani cyberataku, jednak wydarzenia podkreślają strategiczne znaczenie odpornej infrastruktury cyfrowej.

Samorząd to nie prywatny folwark. 1506 włodarzy może odejść, a dwukadencyjność rozpala polityczny spór

Samorząd to nie prywatny folwark. 1506 włodarzy może odejść, a dwukadencyjność rozpala polityczny spór

Ponad 1500 samorządowców może stracić możliwość ubiegania się o reelekcję w 2029 roku. Zwolennicy zniesienia limitu przekonują, że władzę powinni rozstrzygać wyborcy, lecz problem sięga głębiej: wieloletnie rządy mogą zamieniać gminy w lokalne układy, gdzie lojalność wypiera kompetencje, a urząd zaczyna przypominać prywatne dziedzictwo. Obywatele częściej popierają ograniczenia niż ich likwidację. Rozsądnym kompromisem mogłyby być trzy kadencje, czyli piętnaście lat. Sama rotacja jednak nie wystarczy bez jawności, niezależnych mediów i realnej kontroli. Samorząd potrzebuje ciągłości, ale nie dożywotnich gospodarzy.

Dzieci oglądają przemoc, patostreamerzy trafiają do Sejmu. Nawrocki wetuje ustawę o ochronie w internecie

Dzieci oglądają przemoc, patostreamerzy trafiają do Sejmu. Nawrocki wetuje ustawę o ochronie w internecie

Polskie dzieci spędzają w internecie niemal pięć godzin dziennie, często stykając się z patostreamingiem, cyberprzemocą i treściami seksualnymi. Autor wskazuje na nieskuteczną ochronę platform, polityczne sprzeczności oraz potrzebę wsparcia szkół i rodziców. Krytykuje prezydenckie weto ustawy cyfrowej, podkreślając konieczność połączenia ochrony dzieci z wolnością słowa.

Wysłannik pokoju. Europa walczy o miejsce przy stole, przy którym rozstrzyga się jej przyszłość

Wysłannik pokoju. Europa walczy o miejsce przy stole, przy którym rozstrzyga się jej przyszłość

Rozmowy USA z Rosją i Ukrainą uwidaczniają brak wspólnego stanowiska Europy wobec wojny. Państwa UE spierają się o wybór wysłannika, podczas gdy Polska domaga się udziału w negocjacjach i ochrony interesów wschodniej flanki. Trwały pokój powinien gwarantować suwerenność Ukrainy, bezpieczeństwo regionu oraz odrzucać politykę stref wpływów.

Sprawdź również

Kibolsko- sejmolska

Kibolsko- sejmolska

Polska polityka przejmuje zachowania z subkultury stadionów piłkarskich. Ale nie ze stadionów inteligentnej siatkówki, żywiołowej koszykówki, czy bojowej piłki ręcznej. Naśladuje kulturę piłki kopanej. I to w najgorzej jej wersji. Jeżeli popatrzymy na Salę Plenarną...