Podróż Tô Lâma do Rosji i Francji pokazuje, że Hanoi coraz ściślej łączy politykę zagraniczną z modernizacją gospodarki, pozyskiwaniem technologii i wzmacnianiem strategicznej autonomii. Szczególne znaczenie ma Paryż – zarówno jako jeden z najważniejszych europejskich partnerów Wietnamu, jak i miejsce pierwszego Międzynarodowego Szczytu Kosmicznego.
Sekretarz generalny Komunistycznej Partii Wietnamu i prezydent państwa Tô Lâm rozpoczął 7 września sześciodniową podróż obejmującą wizytę państwową w Federacji Rosyjskiej, oficjalną wizytę we Francji oraz udział w Międzynarodowym Szczycie Kosmicznym w Paryżu. Jest to pierwsza od 1991 r. wizyta państwowa w Rosji przywódcy Wietnamu stojącego jednocześnie na czele partii i państwa. Hanoi podkreśla, że całe tournée ma służyć nie tylko konsolidacji stosunków politycznych, lecz także tworzeniu korzystnego otoczenia międzynarodowego i pozyskiwaniu zewnętrznych zasobów dla rozwoju kraju.
Podróż ma przy tym interesującą geopolityczną konstrukcję. Rosja i Francja reprezentują dziś dwa odmienne ośrodki siły w Europie, ale obydwa państwa posiadają z Wietnamem status wszechstronnego partnerstwa strategicznego. Dobrze oddaje to specyfikę wietnamskiej polityki zagranicznej: Hanoi nie buduje swojej pozycji poprzez przynależność do jednego bloku, lecz poprzez możliwie szeroką sieć relacji z partnerami dysponującymi różnymi zasobami politycznymi, gospodarczymi, technologicznymi i bezpieczeństwa.
Rosja i Francja – dwa różne filary
Znaczenie Rosji opiera się przede wszystkim na wieloletniej współpracy w energetyce, sektorze naftowo-gazowym, energetyce jądrowej, obronności, nauce, edukacji i kształceniu kadr. Podczas obecnej wizyty strony zamierzają równocześnie rozszerzać agendę na infrastrukturę, transport, technologie, innowacje oraz nowe formy powiązań gospodarczych.
Znacznie bardziej przyszłościowy charakter może mieć jednak etap francuski.
Francja jest pierwszym państwem Unii Europejskiej, z którym Wietnam ustanowił wszechstronne partnerstwo strategiczne – w październiku 2024 r. Podczas wizyty Emmanuela Macrona w Hanoi w maju 2025 r. obie strony wskazały jako priorytety m.in. infrastrukturę, transport kolejowy, lotnictwo i przemysł kosmiczny, energetykę niskoemisyjną i jądrową, wodór, zaawansowane technologie, badania naukowe, innowacje oraz szkolenie wysoko wykwalifikowanych kadr.
To niemal dokładnie odpowiada obszarom, które Hanoi uznaje dziś za podstawę następnej fazy rozwoju. Francja może więc pełnić dla Wietnamu rolę nie tylko tradycyjnego partnera politycznego i gospodarczego, lecz także partnera modernizacyjnego – dostawcy technologii, wiedzy, kapitału oraz dostępu do europejskich ekosystemów badawczych i przemysłowych.
Jej znaczenie wzrosło dodatkowo po styczniu 2026 r., kiedy Unia Europejska podniosła swoje relacje z Wietnamem do rangi wszechstronnego partnerstwa strategicznego. Bruksela określa obecnie Wietnam jako jednego ze swoich kluczowych partnerów w regionie Indo-Pacyfiku, a nowy format obejmuje handel, inwestycje, transformację energetyczną i cyfrową, bezpieczeństwo oraz współpracę wielostronną.
Paryż i kosmos: polityka zagraniczna spotyka się z technologią
Szczególnym elementem podróży Tô Lâma jest udział 9–10 września w pierwszym Międzynarodowym Szczycie Kosmicznym w Paryżu. Francuskie MSZ zapowiada udział przedstawicieli władz państwowych, organizacji międzynarodowych, naukowców, astronautów, wojska, biznesu i sektora finansowego. Spotkanie ma dotyczyć nie tylko eksploracji kosmosu, ale również gospodarki kosmicznej, bezpieczeństwa infrastruktury orbitalnej, zastosowań satelitarnych oraz przyszłych zasad zarządzania przestrzenią kosmiczną.
Dla Hanoi jest to istotne z dwóch powodów.
Po pierwsze, technologie kosmiczne coraz silniej przenikają do telekomunikacji, infrastruktury cyfrowej, meteorologii, transportu, gospodarki morskiej, zarządzania katastrofami i bezpieczeństwa państwa. Francuskie MSZ podkreśla, że systemy satelitarne są już niezbędne dla nawigacji, komunikacji, pojazdów autonomicznych, transportu morskiego czy obrony terytorium.
Po drugie – i być może ważniejsze – obecność na szczycie umożliwia Wietnamowi wejście na wczesnym etapie do debaty o przyszłych międzynarodowych regułach tej domeny. Wietnamskie MSZ wskazuje wprost na możliwość uczestniczenia w kształtowaniu zasad dotyczących monitorowania przestrzeni kosmicznej, częstotliwości oraz ruchu orbitalnego.
Jest to symbol szerszej transformacji wietnamskiej dyplomacji. Hanoi chce już nie tylko pozyskiwać kapitał i zwiększać eksport, ale także zdobywać technologię, wiedzę, talenty i dostęp do standardów, które będą kształtowały światową gospodarkę w następnych dekadach.
Tô Lâm mówił niedawno, że dyplomacja naukowo-technologiczna powinna stać się stałym elementem polityki zagranicznej, a jej zadaniem ma być nie tylko szukanie pieniędzy, lecz również wiedzy, ludzi i najlepszych modeli rozwojowych. XIV Zjazd KPW po raz pierwszy określił politykę zagraniczną jako zadanie „kluczowe i regularne”, będące częścią ogólnej siły państwa.
Silniejsza gospodarka, większe pole manewru
Aktywność dyplomatyczna Hanoi opiera się dziś na znacznie silniejszej bazie gospodarczej niż jeszcze dekadę temu.
Według Banku Światowego gospodarka Wietnamu wzrosła w 2025 r. o około 8 proc. – było to jedno z najwyższych temp wzrostu w regionie. W pierwszej połowie 2026 r. dynamika PKB osiągnęła 8,18 proc., przy wzroście przemysłu i budownictwa o 9,81 proc. oraz usług o 8,09 proc.
Jeszcze bardziej wymownym wskaźnikiem jest napływ kapitału. W pierwszym półroczu 2026 r. wartość zarejestrowanych inwestycji zagranicznych wyniosła 34,65 mld USD, o 61 proc. więcej niż rok wcześniej, natomiast zrealizowane BIZ osiągnęły 13,03 mld USD, wzrastając o 11,2 proc.
Poziom zaufania europejskiego biznesu jest bliski rekordowego. Indeks Business Confidence Index EuroCham wzrósł w II kwartale 2026 r. do 79,7 pkt, zaledwie 0,3 pkt poniżej siedmioletniego maksimum. Ponad połowa ankietowanych europejskich przedsiębiorstw postrzega już Wietnam jako podstawowy rynek strategiczny i bazę operacyjną.
Nie jest to przypadek. Stabilność polityczna, bezpieczeństwo, silny wzrost, korzystna struktura demograficzna i gęsta sieć umów handlowych od lat należą do najczęściej wskazywanych przewag Wietnamu jako miejsca inwestycji. Jednocześnie skala bieżącego napływu BIZ pokazuje, że inwestorzy postrzegają kraj coraz częściej nie tylko jako bazę taniej produkcji, ale jako ważny element azjatyckich i globalnych łańcuchów dostaw. Bank Światowy odnotował, że w 2025 r. zrealizowane BIZ osiągnęły rekordowe 27,6 mld USD, a inwestycje coraz silniej koncentrują się na elektronice i sektorach wysokich technologii.
Rozwój gospodarczy coraz mocniej łączy się z rozwojem społecznym
Zmian nie należy jednak mierzyć wyłącznie wielkością PKB.
Według Human Development Report 2025 UNDP wskaźnik HDI Wietnamu wynosi 0,766, co plasuje kraj na 93. miejscu spośród 193 państw i terytoriów oraz w grupie państw o wysokim poziomie rozwoju społecznego. Od 1990 r. wartość HDI wzrosła o ponad 53 proc.
Dane za 2025 r. pokazują również dalszą poprawę warunków życia: przeciętny dochód na mieszkańca gospodarstwa domowego wzrósł o 9,3 proc., stopa bezrobocia wynosiła jedynie 2,22 proc., oczekiwana długość życia osiągnęła 74,7 roku, a wskaźnik ubóstwa wielowymiarowego obniżył się do około 1,3 proc.
Jednocześnie Hanoi kieruje coraz większe zasoby w stronę przyszłych źródeł produktywności: infrastruktury transportowej i logistycznej, energetyki, infrastruktury cyfrowej, edukacji oraz badań i rozwoju. Bank Światowy szacuje planowane inwestycje publiczne na lata 2026–2030 na około 320 mld USD, a WIPO klasyfikuje Wietnam na 44. miejscu spośród 139 gospodarek w Global Innovation Index 2025 i na drugim miejscu w grupie państw o niższym średnim dochodzie.
Strategiczna autonomia poprzez sieć partnerstw
W tym kontekście podróż Tô Lâma od Moskwy do Paryża ma znaczenie wykraczające poza stosunki z dwoma państwami.
Wietnam zbudował w ostatnich latach sieć wszechstronnych partnerstw strategicznych obejmującą państwa reprezentujące bardzo odmienne interesy geopolityczne – w tym Rosję, Francję i Stany Zjednoczone, a od stycznia 2026 r. również Unię Europejską jako całość. Amerykańsko-wietnamskie partnerstwo z 2023 r. obejmuje m.in. handel, bezpieczeństwo, półprzewodniki, technologie, edukację, energię i transformację cyfrową.
Nie jest to polityka jednakowego dystansu wobec wszystkich. Jest to raczej strategia maksymalizacji pola manewru: utrzymywania dobrych stosunków z różnymi centrami siły, przy jednoczesnym unikaniu nadmiernej zależności od któregokolwiek z nich.
Oficjalne dokumenty Hanoi nadal określają podstawę polityki zagranicznej jako niezależność, samodzielność, multilateralizację i dywersyfikację stosunków, ale coraz mocniej dodają do niej element gospodarczy i technologiczny: dyplomacja ma aktywnie pozyskiwać zasoby służące rozwojowi państwa.
Dlatego Moskwa oznacza dla Wietnamu ciągłość ważnego historycznego partnerstwa, Paryż – dostęp do europejskich technologii, kapitału i nowych modeli modernizacji, a Szczyt Kosmiczny – ambicję wejścia w sektory, które będą kształtowały gospodarkę i bezpieczeństwo XXI wieku.
Rosnąca pozycja Wietnamu nie wynika już wyłącznie z jego położenia geopolitycznego między największymi mocarstwami Indo-Pacyfiku. Coraz większą podstawą tej pozycji stają się skala gospodarki, ponadstumilionowy rynek, stabilność państwa, poprawa poziomu życia, zdolność przyciągania inwestycji oraz konsekwentne inwestowanie w infrastrukturę, technologie i kapitał ludzki.
Właśnie połączenie rosnącego potencjału wewnętrznego z elastyczną, wielowektorową dyplomacją może być dziś jednym z najważniejszych źródeł strategicznej przewagi Wietnamu.
