Autoportret pokolenia ZMP

16 lis 2020

Wydane niedawno (własnym sumptem) wspomnienia Wiktora Kineckiego dają bardzo ciekawy obraz pokolenia, do którego obaj należymy – pokolenia ZMP.

Używam tu pojęcia pokolenia w znaczeniu, jakie nadał mu wybitny socjolog niemiecki Helmut Schelsky (1912-1984) w opublikowanej w 1957 roku książce o powojennym pokoleniu młodych Niemców („Die skeptische Generation. Eine Soziologie der deuschen Jugend”, 1957). Pokoleniem w tym rozumieniu jest grupa wiekowa połączona pewnym wspólnym, bardzo istotnym doświadczeniem politycznym. Pokolenie ZMP – do którego obaj należymy – to ludzie, którzy dojrzewali w pierwszych latach powojennych – za młodzi, by – jak o kilka lat od nich starsze „pokolenie Kolumbów” – odegrać znaczącą rolę w czasie wojny, ale urodzone na tyle wcześnie, by wojna stała się jego istotnym doświadczeniem życiowym. Pokolenie to dochodziło do pełnoletności w Polsce Ludowej, która była jego państwem – ojczyzną nie tylko w geograficznym, ale także w politycznym sensie.
Wiktor Kinecki (ur. 1929) jest bardzo ciekawym przedstawicielem tego pokolenia i dobrze się stało, że zdecydował się opowiedzieć o swojej drodze. Prowadziła ona przez dzieciństwo i szkołę w rodzinnym Międzychodzie, studia na UAM i Uniwersytecie Warszawskim (gdzie się poznaliśmy), działalność w ruchu młodzieżowym, w tym znaczący okres w kierownictwie Światowej Federacji Młodzieży Demokratycznej, a następnie w roli naczelnika ZHP, pracę w aparacie PZPR ( jako zastępca kierownika Wydziału Zagranicznego KC, oraz dwukrotnie jako pierwszy sekretarz komitetów wojewódzkich w Siedlcach i w Gorzowie) a także w dyplomacji (jako ambasador – najpierw w Indiach, a po latach w Jugosławii). O doświadczeniach wyniesionych z tych lat, a także o licznych podróżach po całym świecie, autor opowiada barwnie i ciekawie i ilustruje piękną kolekcją fotografii. Pisze także pięknie o swojej rodzinie, zwłaszcza o ukochanej – już nieżyjącej – żonie Henryce, o dzieciach i wnukach, z których jest słusznie dumny. Pisze o ludziach, których na swej drodze spotykał – tak o polskich przywódcach, jak o zagranicznych politykach (na przykład o Indirze Gandhi, która dobrze zapamiętała i po latach przypomniała ich spotkania), o licznej rzeszy kolegów i współpracowników.
Mało pisze o wielkiej polityce. Ważne dla historii PRL przełomy – 1970, 1981) Kinecki obserwował z zagranicy (pierwszy w Indiach, a drugi w Jugosławii). Żałuję natomiast, ze tak niewiele uwagi poświęcił przełomowi październikowemu 1956 roku, gdy był kierownikiem wydziału zagranicznego Zarządu Głównego ZMP. Wspomina wprawdzie o zmianach zachodzących wtedy w ruchu młodzieżowym, zwłaszcza w harcerstwie, ale bez szerszego tła politycznego. Jedynie końcowe lata historii PZPR, gdy był szefem wojewódzkich struktur w Gorzowie, doczekał się w jego wspomnieniach nieco szerszej – bardzo zresztą krytycznej – relacji.
Pokazuje natomiast świetnie, jak on i jego rówieśnicy funkcjonowali w aparacie polskiego państwa. Jest to obraz autentycznej pracy dla państwa, troski o jego podstawowe interesy, zrozumienia uwarunkowań międzynarodowych, w jakich to państwo funkcjonowało, a zarazem wyraz prawdziwego – nie deklaratywnego – patriotyzmu. Tacy byli ludzie naszego pokolenia – przynajmniej ci najlepsi.

Tej mądrej i ciekawej książce nieco zaszkodził brak staranniejszej redaktorskiej opieki, która wyłapałaby drobne błędy. Z obowiązku recenzenta odnotuję więc , że Stefan Olszowski w 1970 roku nie był jeszcze członkiem Biura Politycznego i Ministrem Spraw Zagranicznych (s.120), prezydent Tito w 1979 roku miał lat 89 a nie 79 (s. 209) a papieżem był Paweł a nie Pius VI (s. 222). Niech mi Autor wybaczy tę pedanterię.
Wspomnienia ambasadora Kineckiego przypominają nam o tym, że warto opowiedzieć o przebytej drodze. Nasze pokolenie ma za sobą doświadczenie unikatowe, bardzo inne od tego, które jest udziałem ludzi dziś kształtujących losy Polski. O tym doświadczeniu warto opowiedzieć nie tylko ze względów sentymentalnych, ale także dlatego, że ma ono znaczenie dla Polski dzisiejszej – funkcjonującej w bez porównania lepszych warunkach, ale nie jestem pewien czy pod każdym względem lepiej.
[ Wiktor Kinecki, „Ster prosto, kurs 90 lat wstecz”, Międzychód: POLIGRAFIA 2020, s.325]

Najnowsze

Cena pokoju. Donbas za NATO, wycofanie wojsk z Polski i Finlandia poza Sojuszem?

Cena pokoju. Donbas za NATO, wycofanie wojsk z Polski i Finlandia poza Sojuszem?

Negocjacje pokojowe dotyczą nie tylko przyszłości Ukrainy, lecz całego europejskiego systemu bezpieczeństwa. Rosja żąda ograniczenia obecności NATO na wschodniej flance, utrzymania Ukrainy poza Sojuszem i możliwych ustępstw innych państw. USA rozważają członkostwo Ukrainy w NATO w zamian za wycofanie z Donbasu. Polska powinna aktywnie bronić swoich interesów.

Cukrzyca nie kończy się po 26. urodzinach. Polska dopiero teraz naprawia wieloletnią niesprawiedliwość.

Cukrzyca nie kończy się po 26. urodzinach. Polska dopiero teraz naprawia wieloletnią niesprawiedliwość.

W Polsce na cukrzycę choruje ponad trzy miliony osób, a pięć milionów może mieć stan przedcukrzycowy. Tekst wskazuje na nierówności w dostępie do terapii, zwłaszcza ograniczenie refundacji pomp insulinowych do 26. roku życia. Zapowiadane zniesienie limitu od 2027 roku jest krokiem naprzód, lecz potrzebne są także właściwa diagnostyka, wsparcie psychologiczne i powszechna dostępność leczenia.

Ameryka uziemiona. Tysiące odwołanych lotów i pytania o bezpieczeństwo infrastruktury

Ameryka uziemiona. Tysiące odwołanych lotów i pytania o bezpieczeństwo infrastruktury

Awaria przestarzałych systemów telekomunikacyjnych FAA doprowadziła 13 listopada 2026 roku do czterogodzinnego wstrzymania startów w USA i niemal 10 tysięcy odwołanych lotów. Incydent ujawnił wieloletnie zaniedbania modernizacyjne, mimo wcześniejszych ostrzeżeń GAO. Nie potwierdzono związku z awarią Microsoftu ani cyberataku, jednak wydarzenia podkreślają strategiczne znaczenie odpornej infrastruktury cyfrowej.

Samorząd to nie prywatny folwark. 1506 włodarzy może odejść, a dwukadencyjność rozpala polityczny spór

Samorząd to nie prywatny folwark. 1506 włodarzy może odejść, a dwukadencyjność rozpala polityczny spór

Ponad 1500 samorządowców może stracić możliwość ubiegania się o reelekcję w 2029 roku. Zwolennicy zniesienia limitu przekonują, że władzę powinni rozstrzygać wyborcy, lecz problem sięga głębiej: wieloletnie rządy mogą zamieniać gminy w lokalne układy, gdzie lojalność wypiera kompetencje, a urząd zaczyna przypominać prywatne dziedzictwo. Obywatele częściej popierają ograniczenia niż ich likwidację. Rozsądnym kompromisem mogłyby być trzy kadencje, czyli piętnaście lat. Sama rotacja jednak nie wystarczy bez jawności, niezależnych mediów i realnej kontroli. Samorząd potrzebuje ciągłości, ale nie dożywotnich gospodarzy.

Dzieci oglądają przemoc, patostreamerzy trafiają do Sejmu. Nawrocki wetuje ustawę o ochronie w internecie

Dzieci oglądają przemoc, patostreamerzy trafiają do Sejmu. Nawrocki wetuje ustawę o ochronie w internecie

Polskie dzieci spędzają w internecie niemal pięć godzin dziennie, często stykając się z patostreamingiem, cyberprzemocą i treściami seksualnymi. Autor wskazuje na nieskuteczną ochronę platform, polityczne sprzeczności oraz potrzebę wsparcia szkół i rodziców. Krytykuje prezydenckie weto ustawy cyfrowej, podkreślając konieczność połączenia ochrony dzieci z wolnością słowa.

Wysłannik pokoju. Europa walczy o miejsce przy stole, przy którym rozstrzyga się jej przyszłość

Wysłannik pokoju. Europa walczy o miejsce przy stole, przy którym rozstrzyga się jej przyszłość

Rozmowy USA z Rosją i Ukrainą uwidaczniają brak wspólnego stanowiska Europy wobec wojny. Państwa UE spierają się o wybór wysłannika, podczas gdy Polska domaga się udziału w negocjacjach i ochrony interesów wschodniej flanki. Trwały pokój powinien gwarantować suwerenność Ukrainy, bezpieczeństwo regionu oraz odrzucać politykę stref wpływów.

Sprawdź również

Kibolsko- sejmolska

Kibolsko- sejmolska

Polska polityka przejmuje zachowania z subkultury stadionów piłkarskich. Ale nie ze stadionów inteligentnej siatkówki, żywiołowej koszykówki, czy bojowej piłki ręcznej. Naśladuje kulturę piłki kopanej. I to w najgorzej jej wersji. Jeżeli popatrzymy na Salę Plenarną...