Serbia Strong

20 lip 2023

Ostatnio trafiłem na niedługi tekst traktujący o turbofolku, czyli gatunku muzyki wywodzącym się z terenów byłej Jugosławii. Jest to o tyle ciekawe zjawisko muzyczne, bo związane w dużej części z historycznym wydarzeniem, jakim była wojna na Bałkanach w latach 90. W związku z tym przypomniała mi się historia pewnego mema.

Na Spotify czy YouTube znajdziemy dużo piosenek z tego gatunku. Każda kolejna brzmi jakby ją napisał ktoś po pijaku (może tak było), a teledyski są wyjątkowo złej jakości. Widzimy na nich zresztą najczęściej żołnierzy, pojazdy wojskowe, zniszczone miasta itd. Teksty natomiast skupiają się na wychwalaniu bądź potępianiu konkretnej strony konfliktu, w zależności od tego jakiej narodowości jest wykonawca. Tak też jest w przypadku piosenki „Караџићу, води Србе своје” z 1995 r., czyli „Karadžiću, prowadź swych Serbów”. Już sam tytuł brzmi jakby był parodią, co nie? Tak niestety nie jest.

Zacznijmy jednak do tego, dlaczego akurat przywołuję ten utwór? Prawdopodobnie wiele z Was kojarzy go, albo jakieś nawiązania do niego, z memów. Piosenka pojawiła się na YouTube jakoś w 2008 r. pod tytułem „Serbia Strong”. Popularność zdobyła w 2010 r. dzięki macedońskiemu użytkownikowi jednego z chanów, a potem to już jakoś poszło. Zaczęły powstawać przeróbki video używające utworu jako podkładu muzycznego, jak również wszelkiego rodzaju zmiksowane wersje (jak np. z pięknie podłożonym głosem Snopp Dogga). Mem dość długo cieszył się popularnością, a „Karadžiću, prowadź swych Serbów” stało się bodajże najbardziej rozpoznawalnym na świecie szlagierem turbofolku, a zwłaszcza jego refren z charakterystyczną chwytliwą melodyjką wygrywaną na akordeonie. Zresztą za jej odegranie był odpowiedzialny jeden z muzyków obecnych w teledysku, którego wyraz twarzy użytkownicy internetu nazwali „Dat Face Soldier”. Właściwie stał się on samodzielnym memem, który pojawiał się często jako gif czy zwykły obrazek, a także był powielany w setkach przeróbek.

Co jednak kryje się za tym wszystkim? Jakkolwiek wyśmiewano się z utworu ze względu na jego kiczowatość, absurdalny tekst i niezwykle złej jakości video, to użytkownicy 4chana zaczęli traktować go jako mem wyrażający pewną postawę. Piosenka dorobiła się wśród nich tytułu „Remove Kebab”, co miało nawiązywać do walk, jakie Serbowie prowadzili z muzułmańskimi Bośniakami oraz ich nienawiści do Albańczyków. W samym tekście piosenki mamy zresztą wyraźnie wskazanych wrogów narodu serbskiego. Natomiast tytułowy Radovan Karadžić był prezydentem Republiki Serbskiej w latach 1992-1996 oskarżonym o ludobójstwo na terenie swojego kraju.

Mem został w pewnym momencie przejęty przez alt-rightowców i wykorzystywany jako wyraz antymuzułmańskiej postawy. Z czasem również głośna stała się informacja, że grający na akordeonie „Dat Face Soldier” nazywa się Novislav Đajić i jest skazanym w 1997 zbrodniarzem wojennym. Nie przeszkadzało to w żaden sposób prawicowym użytkownikom korzystać z mema. Ba! Dzięki tym informacjom stał się on jeszcze bardziej popularny wśród przedstawicieli skrajnej prawicy. 

Portale internetowe, takie jak np. YouTube, nie przejmowały się specjalnie video z serbską piosenką, aż do 2019 r., kiedy to w australijskim meczecie mężczyzna zastrzelił 51 osób. Jak się okazało, był to biały rasista zafascynowany ideologią alt-right. Tuż przed atakiem, który streamował na żywo, w swoim samochodzie puszczał serbski utwór. Na jego broni widniał również napis „remove kebab”, a w napisanym manifeście określił się jako „part-time kebab removalist”.

Po australijskiej tragedii video „Remove Kebab” zniknęło z YouTube, a fraza została zbanowana na wielu portalach. I choć był to jeden tak straszliwy przypadek, to wyraźnie obrazujący jak kultura internetu potrafi oddziaływać na rzeczywistość, w której żyjemy. Mem internetowy, poprzez poczucie humoru, stał się również nośnikiem ideologii, jak i również zbiorowych emocji, które potrafi podsycać. Ale to tyle ode mnie na dzisiaj, chciałem się po prostu podzielić krótką historią.

Najnowsze

Cena pokoju. Donbas za NATO, wycofanie wojsk z Polski i Finlandia poza Sojuszem?

Cena pokoju. Donbas za NATO, wycofanie wojsk z Polski i Finlandia poza Sojuszem?

Negocjacje pokojowe dotyczą nie tylko przyszłości Ukrainy, lecz całego europejskiego systemu bezpieczeństwa. Rosja żąda ograniczenia obecności NATO na wschodniej flance, utrzymania Ukrainy poza Sojuszem i możliwych ustępstw innych państw. USA rozważają członkostwo Ukrainy w NATO w zamian za wycofanie z Donbasu. Polska powinna aktywnie bronić swoich interesów.

Cukrzyca nie kończy się po 26. urodzinach. Polska dopiero teraz naprawia wieloletnią niesprawiedliwość.

Cukrzyca nie kończy się po 26. urodzinach. Polska dopiero teraz naprawia wieloletnią niesprawiedliwość.

W Polsce na cukrzycę choruje ponad trzy miliony osób, a pięć milionów może mieć stan przedcukrzycowy. Tekst wskazuje na nierówności w dostępie do terapii, zwłaszcza ograniczenie refundacji pomp insulinowych do 26. roku życia. Zapowiadane zniesienie limitu od 2027 roku jest krokiem naprzód, lecz potrzebne są także właściwa diagnostyka, wsparcie psychologiczne i powszechna dostępność leczenia.

Ameryka uziemiona. Tysiące odwołanych lotów i pytania o bezpieczeństwo infrastruktury

Ameryka uziemiona. Tysiące odwołanych lotów i pytania o bezpieczeństwo infrastruktury

Awaria przestarzałych systemów telekomunikacyjnych FAA doprowadziła 13 listopada 2026 roku do czterogodzinnego wstrzymania startów w USA i niemal 10 tysięcy odwołanych lotów. Incydent ujawnił wieloletnie zaniedbania modernizacyjne, mimo wcześniejszych ostrzeżeń GAO. Nie potwierdzono związku z awarią Microsoftu ani cyberataku, jednak wydarzenia podkreślają strategiczne znaczenie odpornej infrastruktury cyfrowej.

Samorząd to nie prywatny folwark. 1506 włodarzy może odejść, a dwukadencyjność rozpala polityczny spór

Samorząd to nie prywatny folwark. 1506 włodarzy może odejść, a dwukadencyjność rozpala polityczny spór

Ponad 1500 samorządowców może stracić możliwość ubiegania się o reelekcję w 2029 roku. Zwolennicy zniesienia limitu przekonują, że władzę powinni rozstrzygać wyborcy, lecz problem sięga głębiej: wieloletnie rządy mogą zamieniać gminy w lokalne układy, gdzie lojalność wypiera kompetencje, a urząd zaczyna przypominać prywatne dziedzictwo. Obywatele częściej popierają ograniczenia niż ich likwidację. Rozsądnym kompromisem mogłyby być trzy kadencje, czyli piętnaście lat. Sama rotacja jednak nie wystarczy bez jawności, niezależnych mediów i realnej kontroli. Samorząd potrzebuje ciągłości, ale nie dożywotnich gospodarzy.

Dzieci oglądają przemoc, patostreamerzy trafiają do Sejmu. Nawrocki wetuje ustawę o ochronie w internecie

Dzieci oglądają przemoc, patostreamerzy trafiają do Sejmu. Nawrocki wetuje ustawę o ochronie w internecie

Polskie dzieci spędzają w internecie niemal pięć godzin dziennie, często stykając się z patostreamingiem, cyberprzemocą i treściami seksualnymi. Autor wskazuje na nieskuteczną ochronę platform, polityczne sprzeczności oraz potrzebę wsparcia szkół i rodziców. Krytykuje prezydenckie weto ustawy cyfrowej, podkreślając konieczność połączenia ochrony dzieci z wolnością słowa.

Wysłannik pokoju. Europa walczy o miejsce przy stole, przy którym rozstrzyga się jej przyszłość

Wysłannik pokoju. Europa walczy o miejsce przy stole, przy którym rozstrzyga się jej przyszłość

Rozmowy USA z Rosją i Ukrainą uwidaczniają brak wspólnego stanowiska Europy wobec wojny. Państwa UE spierają się o wybór wysłannika, podczas gdy Polska domaga się udziału w negocjacjach i ochrony interesów wschodniej flanki. Trwały pokój powinien gwarantować suwerenność Ukrainy, bezpieczeństwo regionu oraz odrzucać politykę stref wpływów.

Sprawdź również

Wielkie granie w innej siedzibie

Wielkie granie w innej siedzibie

Szalone Dni Muzyki znalazły swój dom. Nowe otwarcie spodobało się publiczności. Można się było nieco obawiać, jak tegoroczne Szalone Dni Muzyki odnajdą się i zaklimatyzują w zupełnie nowym miejscu. A przede wszystkim: jak tę zmianę powita publiczność, przyzwyczajona...

MOŻESZ TAK. I TAK TEŻ MOŻESZ!

MOŻESZ TAK. I TAK TEŻ MOŻESZ!

14. Festiwal Kultury bez Barier | 13–18 października 2026 175 wydarzeń. Ponad 20 miast. Spektakle, filmy, koncerty, wystawy, spacery i warsztaty. Od 13 do 18 października po raz czternasty Festiwal Kultury bez Barier pokazuje, że nie ma jednego właściwego sposobu na...