Misja Shenzhou-21 zakończyła się po rekordowych 210 dniach pracy na chińskiej stacji kosmicznej Tiangong. Zhang Lu, Wu Fei i Zhang Hongzhang wrócili na Ziemię statkiem Shenzhou-22, wysłanym bez załogi jako pojazd powrotny po uszkodzeniu Shenzhou-20. Było to pierwsze użycie procedury awaryjnego startu w chińskim programie lotów załogowych.
Kapsuła Shenzhou-22 wylądowała 29 maja o godzinie 20.11 czasu pekińskiego na lądowisku Dongfeng w Mongolii Wewnętrznej. Chińska Agencja Lotów Kosmicznych Załogowych podała, że astronauci byli w dobrym stanie, a misja zakończyła się pełnym powodzeniem. Był to najdłuższy pobyt jednej chińskiej załogi na orbicie.
Powrót rozpoczął się kilka godzin wcześniej. O 14.44 Shenzhou-22 odłączył się od zespołu stacji kosmicznej. Astronauci mieli już za sobą przekazanie pracy załodze Shenzhou-23, uporządkowanie materiałów na Tiangong i przygotowanie danych z eksperymentów do sprowadzenia na Ziemię.
O 19.20 Pekińskie Centrum Kontroli Lotów Kosmicznych wydało komendę powrotu. Statek oddzielił moduły, wykonał manewr hamowania i wszedł w atmosferę. Po przyziemieniu ekipy ratownicze zabezpieczyły kapsułę, otworzyły właz i przeprowadziły pierwszą kontrolę medyczną. O 20.59 Zhang Lu, Wu Fei i Zhang Hongzhang byli już poza kapsułą.
Co stało się ze statkiem Shenzhou-20
Zhang Lu, Wu Fei i Zhang Hongzhang wystartowali 31 października 2025 roku statkiem Shenzhou-21, a dzień później weszli na pokład Tiangong. Ten statek miał pozostać przy stacji do końca ich pobytu i po około pół roku sprowadzić ich na Ziemię.
Problem pojawił się przy Shenzhou-20, czyli statku poprzedniej załogi. W jego kapsule powrotnej wykryto drobne pęknięcie szyby iluminatora, łączone z uderzeniem odłamka kosmicznego. Po analizie technicznej uznano, że pojazd nie powinien wracać z ludźmi na pokładzie.
Poprzednia załoga opuściła więc stację 14 listopada statkiem Shenzhou-21. Pojazd, którym na orbitę przylecieli Zhang Lu, Wu Fei i Zhang Hongzhang, został wykorzystany wcześniej, niż planowano. Dla astronautów pozostających na Tiangong trzeba było wysłać nowy statek powrotny.
Shenzhou-22 wystartował 25 listopada z Jiuquan bez ludzi na pokładzie. Przywiózł żywność, środki medyczne, świeże produkty i inne zaopatrzenie, a po dokowaniu czekał przy stacji jako pojazd dla załogi Shenzhou-21.
Siedem miesięcy intensywnej pracy na Tiangong
Załoga Shenzhou-21 wykonała trzy wyjścia w przestrzeń kosmiczną, montowała osłony chroniące Tiangong przed odłamkami orbitalnymi i prowadziła inspekcje urządzeń na zewnątrz modułów. Astronauci sfotografowali też i sprawdzili iluminator kapsuły Shenzhou-20, którego uszkodzenie zmieniło plan rotacji.
Na stacji prowadzono eksperymenty z fizyki mikrograwitacji, materiałoznawstwa, nauk o życiu, medycyny kosmicznej i technologii kosmicznych. Xinhua wymienia m.in. badania baterii litowo-jonowych w warunkach kosmicznych, doświadczenia z płynami i spalaniem, prace nad kryształami selenku indu oraz testy nowych metod obserwacji stanu organizmu astronautów.
W czasie tej misji po raz pierwszy na chińskiej stacji przeprowadzono zamkniętą hodowlę myszy w środowisku orbitalnym. Załoga uprawiała też pomidory koktajlowe i pszenicę metodą aeroponiczną, bez tradycyjnego podłoża. W medycynie kosmicznej testowano bezkontaktowy pomiar parametrów fizjologicznych na podstawie drobnych ruchów twarzy oraz wstępny model oceny zmęczenia po ćwiczeniach.
Zhang Lu zakończył lot jako chiński astronauta z największą liczbą wyjść poza stację. Po opuszczeniu kapsuły dziękował rodzinie, zespołom programu załogowego oraz „ojczyźnie i narodowi chińskiemu”. Przywiózł też z Tiangong jabłko, które załoga dostała od zespołu naziemnego w dniu startu jako życzenie spokojnej i bezpiecznej misji. Po powrocie przekazał je symbolicznie pracownikom nauki i techniki, mówiąc: „dziękujemy za waszą niestrudzoną pracę”.
Dla Wu Feia był to pierwszy lot i zarazem misja, podczas której został najmłodszym chińskim astronautą pracującym w otwartej przestrzeni kosmicznej. Zhang Hongzhang, specjalista od ładunków, nadzorował eksperymenty prowadzone na stacji, także projekty współtworzone jeszcze na Ziemi. Po powrocie stwierdził, że lot pozwolił mu połączyć pracę naukowca z marzeniem o kosmosie.
Shenzhou-23 przejął stację
Zmiana na orbicie zakończyła się przed odlotem Shenzhou-22. Na Tiangong pracują już Zhu Yangzhu, Zhang Zhiyuan i Lai Jiaying z misji Shenzhou-23. Ich statek wystartował 24 maja, a załoga weszła na pokład stacji następnego dnia. Lai Jiaying jest pierwszą osobą z Hongkongu wybraną do chińskiej misji załogowej.
Shenzhou-23 ma otworzyć kolejny etap długich pobytów na chińskiej stacji. Według zapowiedzi jeden z astronautów spędzi na orbicie rok, a nazwisko zostanie podane po ocenie pracy załogi na stacji.
Zakończona misja Shenzhou-21 zostawia chiński program załogowy z rekordem długości pobytu na Tiangong i pierwszym pełnym sprawdzianem procedury awaryjnej. Statek wysłany bez ludzi zadokował do stacji, czekał na załogę i bezpiecznie sprowadził ją na Ziemię.
