W rozmowie z Antonim Dudkiem wspomniałem przykład Ekwadoru, który odmówił spłaty długów zaciągniętych przez juntę. Oto opis tamtej sytuacji.
Artykuł 49 Konwencji Wiedeńskiej z 1986 r. dotyczący nieprawidłowości mogących doprowadzić do anulowania umowy kredytowej mówi:
„Jeżeli państwo zostało nakłonione do zawarcia traktatu drogą oszukańczego postępowania innego państwa lub międzynarodowej organizacji negocjującej, państwo to może powołać się na oszustwo jako unieważniające jego zgodę na związanie się traktatem.”
Dwadzieścia dwa lata później, 2 grudnia 2008 r., prezydent Ekwadoru Rafael Correa* odmówił spłaty 11 mld euro długów zagranicznych, stosując koncepcję odmowy spłaty „niemoralnego długu” zaciągniętego przez poprzednie rządy na drodze korupcji. Rafael Correa podjął decyzję unieważniającą narodowe długi, uważając je za nielegalne, gdyż ich zaciągnięcie „łamało konstytucję, aby uciskać naród”.
Do konstytucji Ekwadoru wprowadzono nową zasadę, która mówi, że legitymowane przez prawo może być tylko to, co służy społeczeństwu.
Korporacje przemysłu bananowego United Fruit Company oraz Del Monte & Associates „za niewolnictwo i zbrodnie przeciwko ludzkości” zostały znacjonalizowane. Cały przemysł bananowy tego największego na świecie eksportera bananów znalazł się w rękach państwa. Dodatkowo The United Fruit Company zostało zobowiązane do zapłaty odszkodowania w wysokości 6 mld dolarów za polityczną korupcję i wyrządzone szkody.
W odwecie Dominique Strauss-Kahn, ówczesny dyrektor zarządzający Międzynarodowego Funduszu Walutowego, oświadczył: „Ten kraj jest izolowany”, proponując wymazanie Ekwadoru z listy krajów cywilizowanych.
Na tę próbę wywierania nacisku na Ekwador odpowiedział prezydent Wenezueli Hugo Chávez, proponując darmowe dostawy do Ekwadoru ropy i gazu przez 10 lat. Prezydent Brazylii Lula ogłosił darmowe dostawy do Ekwadoru 100 ton dziennie pszenicy, soi, ryżu i owoców, dopóki kraj nie opanuje kryzysowej sytuacji. Argentyna zaofiarowała 3% swojej produkcji wołowiny za darmo.
Prezydent Bush zapowiedział, że Stany Zjednoczone, dla zabezpieczenia amerykańskich interesów w Ekwadorze, są gotowe do „opcji militarnej”.
Firma prawnicza reprezentująca rząd Ekwadoru, opłacona przez rząd brazylijski – Goldberg & Goldberg – przedstawiła opinię, że dla działań Ekwadoru znajduje się prawniczy precedens, który podpisał w 2003 r. osobiście George Bush. W trakcie inwazji na Irak USA anulowały, przez zastosowanie koncepcji „niemoralnego długu”, długi w wysokości 250 mld euro, które pozostawił rząd Saddama Husseina.
Bush, kwestionując decyzję Ekwadoru, delegalizuje swoją własną decyzję i naraża skarb USA na wypłatę 250 mld euro z odsetkami. Obama, który już wtedy był prezydentem elektem, poprosił Busha o zaniechanie kontynuowania tej sprawy.
Rafael Correa jest intelektualistą pochodzącym z klasy wyższej. Ukończył ekonomię i planowanie ekonomiczne na Harvardzie, a siebie określa jako „chrześcijańskiego socjalistę”.
